EU steunt Poolse premier in conflict over Constitutioneel Tribunaal: Politico
2 oktober 2026
De Europese Commissie heeft verklaard dat het Poolse parlement het recht moet hebben om nieuwe rechters voor het Constitutioneel Tribunaal te benoemen. Hiermee steunt zij premier Donald Tusk in een escalerend conflict over het hoogste gerechtshof van het land, zo meldt nieuwsdienst Politico.
Het geschil draait om een confrontatie tussen de centrumgerichte regering van Tusk en de conservatieve president Karol Nawrocki. De kwestie betreft pogingen om een hervorming van de rechterlijke macht, die tussen 2015 en 2023 door de rechts-conservatieve Wet en Rechtvaardigheid partij (PiS) werd doorgevoerd, terug te draaien.
Volgens Politico riepen die wijzigingen kritiek op vanuit Europese rechtelijke instanties, vanwege zorgen over de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht.
Nawrocki, die vorig jaar met steun van de PiS werd gekozen, weigert bepaalde rechters voor het Tribunaal – die door de huidige parlementaire meerderheid zijn verkozen – te beëdigen. Tegelijkertijd heeft de aan de PiS gelieerde leiding van het Tribunaal verhinderd dat zij hun ambt kunnen aanvaarden, aldus Politico.
De Europese Commissie laat weten de ontwikkelingen in Polen nauwlettend te volgen en lijkt, in een zorgvuldig geformuleerde verklaring, het standpunt van Tusk te steunen, meldt Politico.
"Het Poolse Constitutioneel Tribunaal moet kunnen functioneren in overeenstemming met de Poolse grondwet en de jurisprudentie van het Hof van Justitie van de EU", aldus Michael McGrath, Europees commissaris voor Democratie, Justitie en de Rechtsstaat, geciteerd door Politico.
"Dit is van belang voor iedere Poolse burger, en het is aan de Poolse autoriteiten om daarvoor te zorgen", voegde McGrath daaraan toe.
Hij wees er bovendien op dat de Commissie van Venetië – een adviesorgaan van de Raad van Europa op het gebied van constitutioneel recht – duidelijk heeft gesteld dat de benoeming van nieuwe rechters onder de bevoegdheden van de Sejm, het lagerhuis van het Poolse parlement, valt, aldus Politico.
Tusk benadrukte zaterdag dat hij in dit conflict niet zal wijken. "In sommige kwesties is een compromis onmogelijk", zei Tusk in een toespraak tot de natie. Hij vergeleek oproepen tot verzoening met een dief die eist de helft van de inhoud van een gestolen tas te mogen houden.
"We hebben te lang gewacht op de schat van een onafhankelijk, democratisch Polen om ons nu door angst te laten terugdringen", aldus Tusk.
Tusk uitte ook kritiek op Nawrocki, die vrijdag tijdens een vlucht naar Senegal rechtsomkeert maakte en terugkeerde naar Warschau.
Volgens Politico is op beelden te zien hoe Nawrocki kort na middernacht het tribunaal binnendringt en de confrontatie aangaat met rechters die zijn leiderschap ter discussie stellen.
"In een rechtsstaat kan een politicus niet zomaar een rechtbank of tribunaal binnengaan om bevelen uit te delen of rechters te intimideren – zelfs niet als hij de president is", zei Tusk.
Ondertussen liet Rafał Leśkiewicz, de woordvoerder van Nawrocki, zondag weten dat het kabinet van de president het Openbaar Ministerie zal inlichten over het feit dat de rechters Anna Korwin-Piotrowska, Maciej Berek en Krystian Markiewicz "de persoonlijke integriteit van de president hebben geschonden."
(gs)
Bron: Politico, polskieradio.pl by (gs) (https://www.polskieradio.pl/395/7784/Artykul/3748207,eu-backs-polish-pm-in-constitutional-court-showdown-politico) English