Poolse minister van Justitie roept op tot vrije toegang tot het Constitutioneel Hof te midden van protesten
5 november 2026
De Poolse minister van Justitie heeft demonstranten die de oppositie steunen opgeroepen de toegang tot het Constitutioneel Hof in Warschau vrij te maken. Tegelijkertijd ontkende hij geruchten over een politieoptreden, dit alles tegen de achtergrond van een politiek conflict rond het hoogste rechtscollege.
Minister van Justitie en procureur-generaal Waldemar Żurek verklaarde woensdag dat demonstraties bij het Hof – dat toetst of Poolse wetten in overeenstemming zijn met de grondwet – er niet toe mogen leiden dat rechters of burgers het gebouw niet kunnen betreden.
Hij gaf aan dat sommige rechters zich bedreigd voelden toen zij probeerden een ingang te passeren die geblokkeerd werd door tenten en andere constructies van demonstranten.
"Dit is een enorme druk die niet toegestaan mag worden", zei Żurek tijdens een persconferentie.
Hij stelde dat de ingang vrijgemaakt moet worden, aangezien het Hof een openbare instelling is waar burgers verzoeken en officiële documenten moeten kunnen indienen.
Volgens Żurek zou het blokkeren van de toegang een overtreding van de wet kunnen zijn.
Hij benadrukte echter dat beslissingen over de demonstratie bij de autoriteiten van Warschau en de politie liggen.
"Zolang er toestemming is voor dergelijke demonstraties, zijn ze legaal", zei hij, waarmee hij berichten ontkende dat de autoriteiten zich zouden voorbereiden om de demonstranten te verwijderen.
De demonstratie, die enkele weken geleden begon en wordt georganiseerd door rechtsgezinde kringen die gelieerd zijn aan de oppositiepartij Wet en Rechtvaardigheid (PiS), nam op 30 oktober in hevigheid toe. Dit gebeurde nadat een groep rechters, gekozen door het huidige parlement, aankondigde dat Anna Korwin-Piotrowska de tijdelijke leiding over het Hof op zich had genomen.
Korwin-Piotrowska, de rechter met de langste staat van dienst, vaardigde bevelen uit tot schorsing van de voorzitter van het Constitutioneel Hof, Bogdan Święczkowski, en diens plaatsvervanger, Bartłomiej Sochański.
Święczkowski verwierp deze stap; hij verklaarde dat hij nog steeds het hoofd van het Hof is en bestempelde de besluiten van degenen die zijn gezag uitdagen als onrechtmatig.
Door deze confrontatie zag president Karol Nawrocki zich genoodzaakt zijn reis naar Senegal voortijdig af te breken en terug te keren naar Warschau, waar hij in de vroege uren van zaterdag het gebouw van het Constitutioneel Hof betrad. Videobeelden tonen een confrontatie tussen leden van zijn gevolg en de pas verkozen rechters.
Beide partijen verschillen van mening over wat er precies is gebeurd.
Żurek stelde het aanhoudende protest bij het gerechtshof tegenover de demonstraties met kaarslicht die dinsdag in diverse Poolse steden werden georganiseerd door het Comité voor de Verdediging van de Democratie (KOD) – een maatschappelijke organisatie – onder de slogan "Een licht voor het Tribunaal".
Hij prees het vreedzame karakter van deze bijeenkomsten, waarbij gezongen werd en mensen met lichtjes en leuzen aanwezig waren; er deden zich volgens hem geen incidenten voor en er was geen sprake van zichtbare overtredingen van de wet.
De minister verklaarde dat de politie de taak heeft om instituties zoals het Constitutioneel Tribunaal te beschermen, maar riep het publiek op om geen geloof te hechten aan geruchten over een ophanden zijnd hard ingrijpen.
(rt/gs)
Bron: PAP, polskieradio.pl by (rt/gs) (https://www.polskieradio.pl/395/7784/Artykul/3749896,polish-justice-minister-calls-for-clear-access-to-top-court-amid-protests) English