Polenforum.nl - forum over Polen

Geboren op 6 mei 1892, de 52 jaar oude Stanislaw Sosabowski was een zeer ervaren soldaat, voor het eerst opgeroepen door het 58e Infanterie Regiment van het Oostenrijkse leger, waar hij korporaal werd en de Russen bestreed gedurende de Eerste wereld oorlog.

Nadat de wapenstilstand was getekend, werd hij gewoon officier in het Poolse leger.

Toen Duitsland in 1939 Polen binnenviel, was hij commandant van een infanterie brigade welke een centrale rol speelde bij de verdediging van Warszawa.

De stad viel al snel en Sosabowski werd gevangen genomen, hij ontsnapte echter snel en werkte voor een tijdje bij de Poolse ondergrondse.

Echter kort daarna, ging hij op weg naar Frankrijk welke op dat moment nog verdedigd werd door Britse en Franse troepen.
Hij werd benoemd tot plaatsvervangend commandant van de 1st Infantry Division en later van de 4th Rifle Division.
Na Duinkerken evacueerde hij naar Engeland en in september 1941, kreeg hij op eigen verzoek de taak tot het oprichten van de 1st Polish Independent Parachute Brigade in Schotland.
Sosabowski werd in Juni 1944 gepromoveerd tot Generaal Majoor, gelijk aan Roy Urquhart en was daardoor gekwalificeerd om commandant te zijn van een hele divisie.
Echter het Poolse systeem van promoveren was gebaseerd op talent en jaren van dienst, ongeacht of de post door iemand was bezet; in tegenstelling tot het Britse systeem waar rang direct was gerelateerd tot de uitoefening van een positie.

Sosabowski werd geërbiedigd als een held bij de Poolse soldaten welke onder zijn commando stonden en hij was zeer gezien bij een aantal Britse ondergeschikten.
Maar het is ook goed te documenteren dat hij zeer eigenwijs en twistziek kon zijn in de richting van zijn meerderen wanneer zij een verschil van inzicht hadden, het is voornamelijk dit, dat leidde tot zijn ondergang.

Nadat de slag om Arnhem zo catastrofaal was afgelopen, werd Stanislaw Sosabowski en zijn mannen alle schuld in de schoenen geschoven.
Hij en zijn mannen zouden te slap zijn geweest en niet voldoende gevechtskarakter hebben getoond.
Dat de Polen er voor gezorgd hebben dat vele Britse soldaten levend de oversteek over de rivier de Rijn gehaald hebben, daar wordt aan voorbij gegaan.

Na de oorlog bleef Sosabowski in Engeland en had verschillende baantjes, eens als een gewone handarbeider in een elektronica fabriek. In 1960 publiceerde hij zin memoires, "Freely I served". Na een ontdekte hartkwaal, stierf Stanislaw Sosabowski in september 1967 op 75 jarige leeftijd.
Hij werd begraven in Warszawa, een groot man was heengegaan.

Sosabowski en Polen toch onderscheiden


ARNHEM - Generaal Stanislav Sosabowski en zijn Poolse militaire worden mogelijk toch onderscheiden voor hun verloren gevecht tijdens de Slag om Arnhem in en rond Driel. Dat heeft minister Henk Kamp van defensie gezegd.

Wijlen Prins Bernhard had tijdens de zestigste herdenking gepleit voor eerherstel van de militairen die in Nederland voor de bevrijding vochten in plaats van in eigen land. De Prins noemde het toen 'ongelooflijk nalatig' van Nederland dat deze mensen niet waren beloond voor hun moed.

Kamp laat nu onderzoeken of voor de Poolse militairen een uitzondering kan worden gemaakt voor toekenning van de Militaire Willemsorde. De minister zwicht daarmee voor een motie van VVD en PvdA, die volgende week in stemming komt. Hij verwees voor zijn weigering naar een kabinetsbesluit uit 1952, dat bepaalt dat er geen koninklijke militaire dapperheidsonderscheidingen in verband met de Tweede Wereldoorlog mogen worden toegekend.

Wel was hij bereid op zoek te gaan naar een 'geschikt geschenk' als eerbetoon aan de Poolse 6e Air Assault brigade die de traditie van Sosabowski en zijn manschappen voortzet.

Het onderzoek van het kapittel van de Militaire Willemsorde moet nagaan of en zo ja wie er voor welke onderscheiding in aanmerking kan komen. Maar tegelijkertijd wil de bewindsman antwoord op de vraag of er een precedentswerking van een positief besluit uitgaat. Kamp wil de deur voor nieuwe decoraties niet opengooien. Zo voelt hij er nog steeds niets voor om, zoals een motie van VVD en CDA vraagt, nog in leven zijnde geallieerde militairen die een rol bij de bevrijding van Nederland hebben gespeeld, te eren met een aparte onderscheiding. Dit zou kunnen gebeuren ter gelegenheid van de 60-jarige viering van de bevrijding van de Duitse bezetting in mei.

,,Jammer dat de prins het niet meer kan meemaken'', aldus Andries Hoekstra, een van de initiatiefnemers van het eerherstel. ,,We wilden graag met de zestigste herdenking, de toetreding van Polen tot de EU en Nederland als voorzitter van de EU dat de erkenning er zou komen. De kleinzoon van Sosabowski was toen in Nederland. Helaas ging het toe niet door. Maar beter laat dan nooit, deze onderscheiding.''

Bron: Nederlands Dagblad