De koning van het veto. Karol Nawrocki versus gezond verstand
Cezary Nowak
6 juli 2026
Politici praten graag over het steunen van ondernemers. Tijdens verkiezingscampagnes wedijveren ze met elkaar met beloftes van lagere belastingen, eenvoudigere regelgeving en een einde aan bureaucratische rompslomp. En dan slaat de realiteit toe. Het blijkt dat het steunen van ondernemers het makkelijkst is... tijdens persconferenties. Het is veel moeilijker wanneer wetsvoorstellen die daadwerkelijk bedoeld zijn om iets te vereenvoudigen, op tafel komen.
Karol Nawrocki heeft duidelijk geconcludeerd dat de beste methode om te dereguleren is... het te reguleren met het presidentiële veto.
Minister van Financiën Andrzej Domański liet hierover geen twijfel bestaan. "Helaas werden veel van deze wetsvoorstellen door de president met een veto verworpen, met name 21 wetsvoorstellen die deregulering moesten bewerkstelligen." Eenentwintig. Niet één. Niet drie. Niet een paar. Eenentwintig wetsvoorstellen die de staat minder belastend voor burgers moesten maken.
Dat is een indrukwekkende prestatie. Als overbodige regelgeving met dezelfde effectiviteit zou worden afgeschaft, zou Polen tot de meest ondernemingsvriendelijke landen van Europa kunnen behoren. In plaats daarvan hebben we een president die lijkt te geloven dat elke vereenvoudigde procedure ambtenaren hun doel ontneemt.
Het meest interessante is echter wat er daadwerkelijk werd geblokkeerd: deregulering van het Wetboek van Strafrecht voor Fiscale Zaken. Wijzigingen in de Belastingwet. Minder papierwerk. Minder formaliteiten. Gemakkelijker zakendoen.
Klinkt dat onheilspellend? Alleen voor degenen die vinden dat ondernemers meer tijd aan formulieren moeten besteden dan aan het runnen van hun bedrijf.
Domański wees op nog een ander aspect. "De president heeft ook wijzigingen geblokkeerd die bijvoorbeeld de onevenredige aard van sommige sancties voor onopzettelijke fouten van ondernemers beperkten."
Deze zin zegt meer dan honderden politieke toespraken. De staat moest stoppen met het behandelen van een eerlijke ondernemer die fouten maakte in zijn documenten, bijna als een professionele belastingfraudeur. Voor de president was dit kennelijk geen afdoende argument.
Natuurlijk kun je altijd zeggen dat de president het recht heeft om wetgeving te vetoën. Dat heeft hij ook. Net zoals een automobilist het recht heeft om te remmen. Het probleem begint pas als hij dat doet telkens wanneer de auto snelheid begint te maken.
Een nog grotere paradox is dat Karol Nawrocki tegelijkertijd pleit voor "systemische oplossingen". Dat klinkt heel serieus. In de politiek dient het woord "systemisch" vaak als een bezweringsformule. Het moet de indruk wekken van diepgaande reflectie en verantwoordelijkheid. Systemische oplossingen ontstaan echter niet door simpelweg deze zin te herhalen. Ze ontstaan door wetgeving. En de president heeft herhaaldelijk besloten om deze niet goed te keuren.
Je krijgt de indruk dat er een nieuwe bestuursfilosofie is ontstaan in het presidentieel paleis: deregulering wordt het best ondersteund door deregulering te blokkeren.
Gelukkig is er aan de andere kant van dit conflict ook een stem van de rede te horen. Andrzej Domański speelt geen politiek toneelstukje, maar belooft verder werk. "Dit waren allemaal slechte beslissingen van de president (...) maar dat ontmoedigt ons geenszins; we gaan door."
En dat is maar goed ook. Want de staat bestaat niet om burgers te bewijzen dat ambtenaren altijd alles beter weten. De staat zou juist het tegenovergestelde moeten doen: obstakels wegnemen, regelgeving vereenvoudigen en absurditeiten beteugelen.
Maciej Berek wees erop dat er al meer dan 160 wetswijzigingen van kracht zijn geworden en dat de regering ongeveer twee derde van de 347 aangekondigde hervormingen heeft doorgevoerd. Dit laat zien dat deregulering geen marketingslogan is, maar een echte richting van verandering. Elk daaropvolgend presidentieel veto betekent echter dat sommige van deze hervormingen in de politieke ijskast belanden.
Karol Nawrocki denkt misschien dat een sterke staat een staat is met een dikkere wetgeving, meer formulieren en strengere sancties. Het probleem is dat ondernemers juist het tegenovergestelde wensen. Ze willen een staat die hen niet belemmert om geld te verdienen, te investeren en banen te creëren.
De geschiedenis beloont zelden politici die symbool staan voor het blokkeren van verandering. Het is makkelijker om je degenen te herinneren die de deur openden dan degenen die daar stonden met hun hand op de deurknop en steeds maar weer zeiden: "Nog niet."
Als Karol Nawrocki herinnerd wil worden als de president van de ontwikkeling, moet hij stoppen met het verzamelen van veto's als trofeeën. Want tegenwoordig lijkt hij steeds minder op een bewaker van de kwaliteit van de wetgeving, maar eerder op een bewaker van de status quo. En de status quo is doorgaans de trouwste bondgenoot van de bureaucratie.
Er is niets dappers aan het verdedigen van papierwerk. Er is niets staatsopbouwends aan het moeilijk maken van het leven voor ondernemers. En er is niets verantwoordelijks aan het blokkeren van hervormingen simpelweg omdat de auteurs ervan aan de andere kant van de politieke barricade staan. Als de president werkelijk een scheidsrechter wil zijn, moet hij wetten beoordelen op hun kwaliteit, niet op partijpolitieke labels.
Bron: wiesci24.pl przez Cezary Nowak (https://wiesci24.pl/2026/07/06/krol-weta-karol-nawrocki-kontra-zdrowy-rozsadek/) język po Polsku