De Sejm verandert in een politiek circus. Sommige PiS-parlementsleden hebben alle zelfbeheersing al verloren.

[Pieszyce]

De Sejm verandert in een politiek circus.
Sommige PiS-parlementsleden hebben alle zelfbeheersing al verloren.

Cezary Nowak
4 september 2026

Je kunt vanaf de banken schreeuwen, je kunt boe roepen, je kunt de minister onderbreken en zelfs een nieuwe vechtpartij op het podium beginnen. Helaas zijn Polen eraan gewend geraakt dat de Sejm steeds meer op een partijstrijdveld lijkt en steeds minder op een serieus parlement. Maar wanneer er tijdens de toespraken van de vicepremier en de minister van Defensie geluiden klinken die lijken op het geblaf van een hond, rijst de vraag of er een grens is overschreden.

Een opname van de zitting van vrijdag werd vrijgegeven door vicepremier Jakub Stefaniak, plaatsvervangend hoofd van de kanselarij van de premier. "Tijdens de toespraak van de vicepremier begon de rechtse partij... te blaffen! Ja! Dit is geen grap," schreef hij. De film zelf laat inderdaad karakteristieke geluiden horen die door de zaal galmen tijdens de toespraak van Władysław Kosiniak-Kamysz. In een normale openbare instelling zou zo'n incident een gênante uitzondering zijn. In de Poolse Sejm wordt het helaas steeds meer een grimmige norm.

Donald Tusk reageerde vanaf het spreekgestoel op de situatie. "Je kunt hier allerlei gekke dingen bedenken. Je kunt schreeuwen, maar hier blafte bijvoorbeeld een van de vrouwelijke parlementsleden," zei de premier. Het is moeilijk om een betere samenvatting van de sfeer tijdens de vergadering te vinden. Het hoofd van de regering probeerde staatszaken te bespreken, en een deel van de oppositie vond blijkbaar dat geschreeuw en dierlijke geluiden een gepaste vorm van parlementaire polemiek waren.

Marcin Kierwiński suggereerde dat het Dominika Chorosińska zou kunnen zijn geweest, hoewel hij zelf toegaf dat hij daar niet zeker van was. "Ik heb nog nooit zoiets gezien als wat ik vandaag heb gezien, uitgevoerd door, ik denk, parlementslid Chorosińska. Nou, die dame blafte. Vreemde praktijken," zei de minister van Binnenlandse Zaken en Bestuur. Zolang er geen duidelijke bevestiging is van wie precies de geluiden maakte, moet de naam niet als definitief worden beschouwd. Het incident zelf blijft echter gênant genoeg, ongeacht de identiteit.

Het probleem is veel breder. De afgelopen jaren zijn PiS-politici eraan gewend geraakt om de Sejm (het lagerhuis van het parlement) te behandelen als een verlengstuk van een partijbijeenkomst. Wanneer een tegenstander spreekt, moet die overstemd worden. Wanneer een ongemakkelijke vraag wordt gesteld, is het het beste om met geschreeuw te reageren. Wanneer de camera's aan staan, moeten ze een spektakel creëren dat binnen enkele minuten op sociale media circuleert.

Op deze manier verandert de politiek geleidelijk in een wedstrijd om het meest absurde gedrag. De winnaar is niet degene die het beste argument presenteert, maar degene die het hardst schreeuwt, het meest indrukwekkende gezicht trekt of een vechtpartij uitlokt. Geblaf is in feite de logische conclusie van zo'n debat. Zodra het argument niet meer nodig is, blijft er alleen nog maar lawaai over.

Dit ziet er bijzonder somber uit voor een partij die jarenlang zo gretig sprak over de waardigheid van de staat, respect voor instellingen en de waardigheid van de Republiek. De partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS) was in staat om enorme ruzies te veroorzaken over de woorden van tegenstanders, de gebaren van politici en het gedrag tijdens officiële ceremonies. Ondertussen gedragen sommige van haar leden zich in de belangrijkste kamer van het Poolse parlement op een manier die zelfs tijdens een vergadering van een bijzonder ruziezoekende woningbouwvereniging moeilijk te accepteren zou zijn.

Het gaat hier niet om het eisen van overdreven formaliteiten van parlementsleden. Het parlement is van nature een plek van discussie, emotie en harde taal. Het Britse Lagerhuis kan rumoerig zijn, en ook het Italiaanse parlement kent taferelen die ver verwijderd zijn van een academisch seminar. Er is echter een verschil tussen een verhitte discussie en het opzettelijk veranderen van een staatsinstelling in een cabaret.

Het meest verontrustend is dat dergelijk gedrag in deze omgeving niemand meer in verlegenheid brengt. Integendeel, het lijkt steeds meer onderdeel te zijn van een politieke strategie: provoceren, filmen, online plaatsen en reacties van de eigen kiezers verzamelen. Het gezag van de Sejm verliest terrein aan een kort filmpje bedoeld voor sociale media.

De oppositie heeft het volste recht om de regering van Tusk genadeloos te bekritiseren. Ze heeft het recht om ministers belachelijk te maken, hen lastige vragen te stellen en elke fout die ze maken uit te buiten. Maar als de reactie op een toespraak van een minister van de Republiek bestaat uit geblaf vanaf de parlementsbanken, dan is het probleem niet langer de temperatuur van de politieke discussie. Het probleem wordt het fundamentele niveau van de mensen die door hun kiezers in het parlement zijn gekozen.

De PiS partij zou dit serieus moeten overwegen, in plaats van de daaropvolgende vechtpartijen te beschouwen als bewijs van de strijdbaarheid van haar leden. Het is mogelijk om een meedogenloze oppositie te vormen en toch een minimum aan ernst te behouden. Want als er in het parlementaire debat alleen nog maar geschreeuw, gezang en geblaf overblijft, zal de volgende vraag niet zijn wie het politieke conflict heeft gewonnen. Maar wie zich nog herinnert waarom het parlement bestaat.

Bron:   wiesci24.pl przez  Cezary Nowak     język po Polsku