Ze willen niet dat Polen slaagt. PiS saboteert het succes van de regering-Tusk.

[Pieszyce]

Ze willen niet dat Polen slaagt. PiS saboteert het succes van de regering-Tusk.

Cezary Nowak
13 febrauri 2026

Zelden doen zich in de Poolse politiek momenten voor waarop de scheidslijn zo duidelijk is en de inzet zo evident. De stemming over de implementatie van het SAFE-programma – preferentiële, langetermijnfinanciering van de Europese Unie – was precies zo'n moment. En helaas heeft Wet en Rechtvaardigheid zich wederom aan de verkeerde kant van de geschiedenis bevonden.

Vrijdag heeft de parlementaire meerderheid een wet aangenomen die een lening van bijna 190 miljard zloty over 45 jaar mogelijk maakt in het kader van het SAFE-programma. Dit is goedkoop, gespreid geld, bedoeld om de veiligheid en stabiliteit van het land te versterken. 236 parlementsleden stemden voor de wet, 199 tegen – waaronder de volledige fracties van PiS en de Confederatie. Deze tegenstand was geen uiting van bezorgdheid over de overheidsfinanciën. Het was een demonstratie van politieke kleinzieligheid.

Donald Tusk nam geen blad voor de mond. "De belangen van de oppositie, PiS, de Confederatie en president Nawrocki zijn overduidelijk: het is de bedoeling dit overduidelijke Poolse succes in de ogen van het publiek zwart te maken," zei hij. En het is moeilijk om het niet met deze diagnose eens te zijn. Vanaf de eerste uren na de aankondiging van het project werd een massale angsttactiek ingezet: schulden, de "verkoop van soevereiniteit" en vermeende dictaten uit Brussel. Dit zijn bekende, afgezaagde argumenten die al talloze keren zijn ontkracht.

De premier herhaalde het voor de hand liggende, maar steevast weggelaten in het PiS-verhaal: "Vanaf het begin was het duidelijk dat het om een lening ging en dat het een lening tegen zeer gunstige voorwaarden betrof." Dit is geen geheim mechanisme of een valstrik voor Polen. Het is een instrument dat wordt gebruikt door landen die in staat zijn tot strategisch denken. Het afwijzen ervan, simpelweg omdat de huidige regering het steunt, is politieke sabotage.

PiS en de Confederatie stemden tegen – zoals Tusk het verwoordde – "de meest vitale belangen van Polen." Dit zijn sterke woorden, maar volledig terecht. Het veiligstellen van financiering voor defensie- en infrastructuurinvesteringen is geen gril van de regering, maar een noodzaak in een instabiele wereld. De oppositie begrijpt dit dondersgoed, maar doet liever alsof ze het niet snapt, omdat de angst voor het politieke succes van de regering hen "volledig verblind heeft".

De snelheid en omvang van de desinformatie zijn bijzonder opvallend. "Het feit dat ze binnen 24 uur zo'n campagne van leugens en laster tegen dit project hebben opgezet, simpelweg omdat ze weigeren te accepteren dat Polen succes heeft geboekt, is werkelijk onvergeeflijk", aldus de premier. Een treffendere samenvatting is moeilijk te vinden. Wanneer de staat wint, verliest PiS politiek – en dat kunnen ze niet uitstaan.

Dit is een symptoom van een breder probleem: de oppositie in Polen staat niet alleen op gespannen voet met de regering, maar trekt ook steeds vaker de rationaliteit achter beslissingen van de gemeenschap in twijfel en schetst het land als een land van eeuwige onvrede.

Tusk heeft gelijk als hij spreekt van een "campagne van leugens en laster". Dit is geen normale politieke kritiek. Het is een strategie die erop gericht is het vertrouwen in de staat en zijn internationale successen te ondermijnen. PiS gedraagt zich alsof ze liever zien dat Polen faalt – puur zodat de regering geen punten kan scoren.

Het moet duidelijk zijn: stemmen tegen SAFE was een daad van politieke onverantwoordelijkheid. Donald Tusk heeft bewezen dat hij effectief kan onderhandelen en financiering voor het land kan veiligstellen. PiS heeft wederom bewezen dat ze liever angst zaait onder haar kiezers dan een oplossing te steunen die Polen ten goede komt. De keuze tussen deze twee standpunten is nu pijnlijk eenvoudig.

Bron:   wiesci24.pl przez Cezary Nowak    język po Polsku

[Pieszyce]

Wat is Kaczyński's punt? Waarom is hij tegen SAFE?

Cezary Nowak
13 februari 2026

Het debat over nationale veiligheid zou vrij moeten zijn van partijpolitieke fobieën en berekeningen. De positie van Jarosław Kaczyński en de Wet en Rechtvaardigheid partij (PiS) ten aanzien van het SAFE-programma laat echter precies het tegenovergestelde zien: de absolute voorrang van partijpolitieke logica boven de werkelijke defensiebelangen van Polen. In deze kwestie heeft PiS het niet zozeer mis, maar speelt de partij bewust een spel om de staat te verzwakken en ervoor te zorgen dat de machthebbers niet kunnen slagen.

Tijdens het parlementaire debat over het wetsvoorstel ter uitvoering van het SAFE-programma werden woorden geuit die bedoeld waren als waarschuwing, maar in werkelijkheid politieke bangmakerij waren. Kaczyński waarschuwde dat "SAFE-leningen geen extra defensiebudgetten zijn" en dat deelname aan het programma zou leiden tot b]"financiële afhankelijkheid op lange termijn"[/b] en "de juiste ontwikkeling van de Poolse strijdkrachten zou belemmeren". Hij voegde eraan toe dat het conditionaliteitsmechanisme "feitelijk politieke chantage" is.

Dit klinkt onheilspellend. Het probleem is echter dat deze beweringen de toets der kritiek niet doorstaan. Het SAFE-programma is een programma met lage rentes en een lange looptijd, gericht op het snel vergroten van de defensiecapaciteiten van de lidstaten van de Europese Unie. Polen zal naar verwachting de grootste begunstigde zijn – ongeveer € 43,7 miljard van de € 150 miljard. Dit is echt geld voor echte apparatuur, beschikbaar op een moment dat de dreiging van buiten de oostgrens geen journalistieke metafoor is, maar een dagelijkse realiteit.

Kaczyński beweert ook dat er geen "wettelijke garanties" zijn dat de fondsen de Poolse wapenindustrie zullen bereiken. Dit is een halve waarheid, vermengd met manipulatie. SAFE stimuleert aankopen bij Europese fabrikanten, en Polen – met zijn omvangrijke wapensector – is een logische kandidaat om een van de begunstigden van de toeleveringsketen te zijn. In plaats van te onderhandelen over harde voorwaarden en de belangen van binnenlandse bedrijven te beschermen, kiest PiS voor een strategie van totale ontkenning.

Het meest opvallende is echter de morele verontwaardiging van de PiS-leider, die stelt dat "niemand die een sterk en soeverein leger wil, het SAFE-fonds zou moeten steunen." Dit is retorische chantage: je bent óf voor ons óf tegen een sterk leger. In de praktijk is het echter juist de afwijzing van preferentiële defensiefinanciering die de capaciteiten van het leger verzwakt. Soevereiniteit gaat niet over eenzame bezuinigingen, maar over het verstandig gebruik van beschikbare middelen.

Het is geen toeval dat PiS het argument van "politieke druk vanuit de EU" gebruikt, verwijzend naar de ervaring met het KPO (Nationaal Militair Operatieplan). Dit is een handig verhaal, omdat het hen in staat stelt hun eigen fouten uit het verleden te verdoezelen. Bedenk dat de KPO-fondsen niet werden geblokkeerd vanwege "slecht Brussel", maar omdat de PiS-regering de rechtsstaat schond. Vandaag de dag probeert dezelfde partij het publiek ervan te overtuigen dat elk controlemechanisme een complot tegen Polen is.

In de Sejm heeft PiS-parlementslid Andrzej Śliwka amendementen ingediend die zogenaamd bedoeld zijn om "risico's te minimaliseren". Het wetsvoorstel gaat terug naar de commissie, maar de politieke boodschap van PiS is duidelijk: vertragen, ondermijnen en intimideren. Niet omdat SAFE gevaarlijk is, maar omdat de implementatie ervan een succes voor de regering zou betekenen en een versterking van de staat buiten de controle van de partijvoorzitter.

In wezen is het conflict over SAFE geen defensiedebat, maar een test van verantwoordelijkheid. De ene partij zegt: de dreigingen zijn reëel, het geld is beschikbaar en actie is noodzakelijk. De andere partij – onder leiding van Jarosław Kaczyński – antwoordt: het is beter om alles te blokkeren dan politieke tegenstanders de kans te geven punten te scoren. Dit is de logica van "hoe slechter voor de staat, hoe beter voor de partij".

De publieke opinie moet geen eufemismen gebruiken. Wat SAFE betreft, gedraagt PiS zich alsof de veiligheid van Polen een onderhandelingsmiddel is in een intern machtsspel. Dit is niet alleen kortzichtig, maar ronduit gevaarlijk. Als de voorzitter van de grootste oppositiepartij niet in staat is om boven zijn eigen partijbelangen uit te stijgen als het om defensie gaat, dan ligt het probleem niet bij het SAFE-programma, maar bij hemzelf.

Bron:    wiesci24.pl przez Cezary Nowak    język po Polsku