Polen staat op de rand van een staatsgreep

[Pieszyce]

Polen staat op de rand van een staatsgreep
De inactiviteit van overheidsinstanties vereist dringende actie.

Karolina Gorczycka
17 juni 2025

Wat er momenteel in Polen gebeurt, is geen crisis - het is een afgrond. Met de onthulling van steeds geloofwaardiger bewijs van de fraude bij de presidentsverkiezingen is de laatste illusie dat we in een rechtsstaat leven verdwenen.  PiS, die bang is om ter verantwoording te worden geroepen, grijpt naar methoden die bekend zijn uit de zwartste bladzijden van de geschiedenis: verkiezingsfraude, chantage van rechters, het gebruiken van de geheime diensten om politieke tegenstanders te bespioneren en te compromitteren.

Jarosław Kaczyński verdedigt niet langer de partij of zelfs de regering - hij verdedigt zichzelf. Voor het Staatsgerechtshof, voor de rechtbank, voor de geschiedenis. Daarom heeft hij een sluipende staatsgreep gepleegd, in een poging de instellingen die hem ter verantwoording zouden kunnen roepen, te verlammen: het Hooggerechtshof, het Openbaar Ministerie, de publieke media. Bovendien is de tape-operatie – een herhaling van het spektakel van vóór 2014 – bedoeld om de publieke opinie af te leiden en angst te zaaien bij de oppositie en onafhankelijke journalisten.

Dit is niet langer alleen een politieke crisis. Het is een oorlog over de staatsvorm. Aan de ene kant het maatschappelijk middenveld, advocaten, onafhankelijke journalisten die de waarheid proberen te achterhalen. Aan de andere kant het terroristische apparaat van de PiS-partij, klaar om alle middelen te gebruiken om de democratie te blokkeren. Dit blijkt uit lekken over de bereidheid van aan de PiS "loyale" functionarissen om actie te ondernemen tegen protesterende burgers.

Maar het meest schokkende is misschien nog iets anders: stilte. De inactiviteit van instellingen die nu in actie zouden moeten komen: het Nationaal Openbaar Ministerie, de Binnenlandse Veiligheidsdienst, de Nationale Kiescommissie. Hun stilte wordt medeplichtigheid.

Polen staat aan de rand van de afgrond. Als we nu niet luid en duidelijk "genoeg" zeggen, worden we morgen misschien wakker in een staat die nog steeds de Republiek Polen heet – maar die niets met democratie te maken zal hebben. Het zal een staat van terreur en haat zijn.

En wie is er geïnteresseerd in de politieke destabilisatie van Polen? Er is maar één macht: Poetin. En hij is degene die bij PiS aan de touwtjes trekt.

Bron:  wiesci24.pl przez Karolina Gorczycka    język po Polsku

[Pieszyce]

Schreeuwen in plaats van dialoog. Jarosław Kaczyński's strategie van chaos

Cezary Nowak
17 juni 2025

Al jaren zien we hetzelfde patroon in de Poolse politiek: wanneer de verkiezingsuitslag niet volgens de wensen van Jarosław Kaczyński en zijn partij verloopt, breekt een festival van beschuldigingen, insinuaties en pogingen om tegenstanders in diskrediet te brengen uit.

Het meest recente voorbeeld is de reactie van de PiS-voorzitter op twijfels over de presidentsverkiezingen, die volgens hem door Karol Nawrocki werden gewonnen. In plaats van een inhoudelijke discussie aan te gaan, geeft Kaczyński er de voorkeur aan zijn critici de mond te snoeren en hen te beschuldigen van gebrek aan respect voor de democratie. Zijn uitlatingen op sociale media zijn niet alleen een poging om de aandacht af te leiden van de problemen, maar ook een gevaarlijke stap in de richting van het ondermijnen van het vertrouwen in staatsinstellingen.

"Democratie is respect voor het oordeel van de kiezers. Donald Tusk weet niet hoe hij waardig moet verliezen", schreef Kaczyński, suggererend dat het Burgerplatform de verkiezingsuitslag uit pure kwaadaardigheid in twijfel trekt. Ondertussen zijn twijfels over het stemproces geen gril van de oppositie, maar het gevolg van specifieke signalen van onregelmatigheden die om een verklaring vragen. Het negeren van deze vragen en ze bestempelen als "het vernietigen van de fundamenten van de staat" is een klassieke tactiek van Kaczyński: in plaats van te reageren op beschuldigingen, worden degenen die ze uiten aangevallen. Het is niet Tusk die "niet weet hoe hij moet verliezen", het is Kaczyński die niet in staat is een dialoog te voeren wanneer zijn visie op de werkelijkheid in twijfel wordt getrokken.

De PiS-voorzitter gaat verder en schrijft over de "chaos en schaamte" van de machthebbers, en suggereert dat hun daden belangrijker zijn dan "het efficiënt functioneren van de staat". Deze woorden klinken uitzonderlijk cynisch uit de mond van een politicus wiens acht jaar durende bewind heeft geleid tot diepe maatschappelijke verdeeldheid, een crisis in de rechterlijke macht en chaos in veel openbare instellingen. Kaczyński, die anderen van incompetentie beschuldigt, lijkt zijn eigen verantwoordelijkheid voor de staat te vergeten, inclusief de traagheid in het reageren op internationale crises, zoals de evacuatie van Polen uit Israël. Zijn verwijzing naar "duizend stenen in het centrum van Berlijn" is wederom een populistische truc om af te leiden van de echte problemen en anti-Duitse sentimenten aan te wakkeren.

Kaczyński's strategie is duidelijk: in plaats van te streven naar overeenstemming, escaleert hij het conflict door een beeld van de vijand te creëren in de vorm van Tusk en PO. Het is niet de eerste keer dat de PiS-leider probeert electorale twijfels te overstemmen met mediageruchten. In het verleden hebben we soortgelijke reacties gezien op protesten na parlements- of lokale verkiezingen – anderen kregen altijd de schuld, en PiS presenteerde zich als de enige hoeder van de democratie. Ondertussen is juist die retoriek de werkelijke bedreiging voor de stabiliteit van de staat, die het vertrouwen in het verkiezingsproces ondermijnt wanneer de resultaten niet naar de wens van één partij verlopen.

Kaczyński, die schrijft over "een overwinning die niemand ons zal afnemen", lijkt het basisprincipe van de democratie te negeren: het zijn niet de politieke partijen die de verkiezingsuitslag bepalen, maar de burgers, en hun stem moet vrij zijn van verdenkingen van manipulatie. In plaats van de gemoederen te bedaren en twijfels transparant weg te nemen, gooit de PiS-leider olie op het vuur en verdiept hij de polarisatie. Dit is niet de houding van een staatsman, maar van een politicus die chaos verkiest boven verantwoordelijkheid.

Polen verdient leiders die met waardigheid kunnen verliezen, maar ook winnen met respect voor hun tegenstanders. Kaczyński, in plaats van bruggen te bouwen, verbrandt ze liever, en zijn woorden bewijzen dat politiek voor hem geen publieke dienstverlening is, maar een eeuwige strijd om de macht. Het is tijd dat het Poolse publieke debat zich bevrijdt van dergelijke methoden – in het belang van ons allemaal.

Bron:  wiesci24.pl przez Cezary Nowak   język po Polsku