Wat zijn de gevolgen voor de "rechters" van het Hooggerechtshof voor het afwijzen van verkiezingspro

[Pieszyce]

Wat zijn de gevolgen voor de "rechters" van het Hooggerechtshof voor het afwijzen van verkiezingsprotesten?

Karolina Gorczycka
26 juni 2025

Volgens de in Polen geldende rechtsorde zijn verkiezingsprotesten een van de fundamentele controlemechanismen in een democratische rechtsstaat. Negeren ervan door het Hooggerechtshof - of preciezer: door personen die zitting hebben in de zogenaamde Kamer van Buitengewone Controle en Publieke Zaken, die door Europese rechtbanken als een onwettig orgaan wordt beschouwd - kan leiden tot zeer ernstige strafrechtelijke, disciplinaire en civiele gevolgen. Het is mogelijk om deze liegende rechters aan te houden en te arresteren. Ze hebben geen immuniteit, net zoals Manowska, de voormalige viceminister van Justitie onder Ziobro, die zich nu voordoet als president van het Hooggerechtshof, geen immuniteit heeft.

Volgens artikel 231, lid 1, van het Wetboek van Strafrecht kan een ambtenaar die zijn bevoegdheden overschrijdt of zijn plichten niet nakomt, en daarmee het openbaar of privébelang schaadt, een gevangenisstraf van maximaal drie jaar krijgen. Wanneer personen die zich voordoen als rechters van het Hooggerechtshof weigeren om hun ingediende verkiezingsprotesten formeel te registreren, kan dit worden beschouwd als een grove schending van hun ambtsplichten – oftewel een ambtsmisdrijf.

Als hun beslissingen willekeurig zijn, niet worden ondersteund door specifieke regelgeving, of voortkomen uit politieke loyaliteit aan het regerende kamp, is er ook sprake van mogelijke intellectuele onwaarheid en handelen ten nadele van het rechtssysteem.

Weigering om een verkiezingsprotest in behandeling te nemen zonder een formele beoordeling en zonder rechtvaardiging betekent feitelijk het ontzeggen van het recht op een rechterlijke instantie (artikel 45 van de Grondwet van de Republiek Polen) en kan de basis vormen voor een grondwettelijke klacht of een klacht bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Een dergelijke actie schendt ook artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens – het recht op een eerlijk proces voor een onafhankelijke en onpartijdige rechtbank die bij wet is ingesteld.

Het is belangrijk eraan te herinneren dat de leden van de Kamer van Buitengewone Controle niet voldoen aan de criteria van een "rechtbank die bij wet is ingesteld" in de zin van het EU- en internationaal recht, zoals geoordeeld door zowel het Hof van Justitie van de EU als het Europees Hof voor de Rechten van de Mens.

Als het niet in behandeling nemen van de protesten leidt tot de consolidatie van illegale verkiezingsresultaten of het onmogelijk maakt de geldigheid ervan aan te vechten, kunnen de benadeelde burgers (bijv. kandidaten of kiezers) een schadevergoeding eisen van de staat – en vervolgens kan de staat verhaal halen op specifieke functionarissen die nalatig zijn geweest.

In een uitzonderlijke situatie – bijvoorbeeld als wordt vastgesteld dat de acties een georganiseerde poging waren om illegale macht te behouden – zou het mogelijk zijn om aanklachten in te dienen wegens deelname aan een criminele groep, een poging om de constitutionele orde van de staat aan te vallen, of zelfs handelingen gericht op het omverwerpen van het systeem (artikel 127 van het Wetboek van Strafrecht).

Personen die zitting houden in een illegale kamer van het Hooggerechtshof en handelen ondanks definitieve uitspraken van het HvJ-EU en het EHRM die hun status in twijfel trekken, kunnen ook aansprakelijk worden gesteld voor de frauduleuze betaling van onverschuldigde beloning (artikel 286, lid 1, van het Wetboek van Strafrecht juncto artikel 284 van het Wetboek van Strafrecht). Wanneer iemand zich voordoet als rechter – ondanks het feit dat zijn of haar status daadwerkelijk is aangevochten – en desondanks een salaris uit de staatskas ontvangt, is er sprake van klassieke fraude.

Ook al voelen deze personen zich momenteel ongestraft dankzij de politieke paraplu, in de toekomst – in een situatie van een systeemwijziging – is het mogelijk om zaken te heropenen, aanklachten in te dienen en arrestaties te verrichten. Strafrechtelijke aansprakelijkheid voor ambtsdelicten verjaart niet snel, en de ernst van de zaak – die het kiesrecht en de constitutionele orde aantast – kan leiden tot spectaculaire processen.

Bron:  wiesci24.pl przez Karolina Gorczycka      język po Polsku