Błaszczaks verdediging is onverdedigbaar. PiS is een partij van schaamte.

[Pieszyce]

Błaszczaks verdediging is onverdedigbaar. PiS is een partij van schaamte.

Cezary Nowak
16 oktober 2025

Łukasz Mejza reed 200 kilometer per uur in zijn BMW, bijna twee keer de maximumsnelheid. Hij eiste immuniteit op, weigerde de boete te accepteren en bood vervolgens – nadat de publiciteitsroes was opgetrokken – een nederig "sorry" aan en verklaarde dat hij de boete zou betalen.

Het verhaal is banaal in zijn symboliek: arrogantie, vervolgens berekening. Maar het echte drama speelt zich niet af op de S3-snelweg, maar op de Nowogrodzka-straat – waar Mariusz Błaszczak besloot een man te verdedigen die zelfs binnen PiS weinigen meer willen verdedigen.

"Mariusz Błaszczak kwam Łukasz Mejza verdedigen. En heel krachtig", zegt een deelnemer aan een interne PiS-vergadering, geciteerd door Newsweek. "Volgens hem doen andere politici ergere dingen, en wordt Łukasz Mejza veel meer aangevallen, dus we moeten samen opstaan en hem verdedigen."

Met deze ene zin bereikte Błaszczak het onmogelijke – hij combineerde cynisme met hulpeloosheid. Zijn toespraak laat zien dat zelfs degenen die jarenlang als "technisch" werden beschouwd binnen de Wet en Rechtvaardigheidspartij (PiS) nu denken in termen van een belegerde vesting. Feiten doen er niet toe, verantwoordelijkheid doet er niet toe – het enige wat telt is om "onze eigen mensen" niet aan te raken.

Maar zelfs binnen de partij begint deze lijn te scheuren. Zoals Newsweek beschrijft, reageerde de jongere generatie parlementsleden met een opstand. "De deelnemers aan de vergadering kwamen echter in opstand. Ze wilden Mejza niet verdedigen. Een paar mensen spraken zich uit. Ze zeiden dat Mejza schadelijk was", meldde het weekblad. Dit is een zeldzaam moment binnen PiS: iemand durfde hardop te zeggen dat loyaliteit aan een fout geen deugd is.

Błaszczak speelt nog steeds de rol van een loyale uitvoerder – iemand die nooit in opstand komt, die altijd "stand houdt". Jarenlang was hij een van Jarosław Kaczyński's meest vertrouwde mannen, de belichaming van het type saaie maar betrouwbare politicus die nooit iets van zichzelf zegt, maar altijd herhaalt wat de voorzitter wil horen.

Maar vandaag de dag werkt deze strategie niet meer. De voorzitter zwijgt steeds meer, en de realiteit eist onafhankelijkheid. Błaszczak kan dit duidelijk niet. Zijn instinct – zoals blijkt uit de zaak Mejza – zegt hem dat de beste manier om met een crisis om te gaan, is door te ontkennen dat die überhaupt bestaat.

Toen hij minister van Defensie was, ontweek hij de verantwoordelijkheid voor de chaos in het leger en schreef hij elke fout toe aan "externe krachten". Nu, als voorzitter van de parlementaire fractie, gedraagt hij zich vergelijkbaar: wanneer iemand van de Wet en Rechtvaardigheidspartij (PiS) de wet overtreedt, ligt de schuld bij de "shaming", de "oppositie" of de "media". Nooit – met zijn eigen volk.

Błaszczak verdedigt Mejza niet; hij verdedigt het systeem. Een systeem waarin de regering zich van verantwoordelijkheid ontslaat en partijpolitieke voorkeur een morele immuniteit wordt. Toen hij zei dat Mejza "ten onrechte werd aangevallen", klonk hij niet als een politicus die de grootste fractie in de Sejm leidt, maar als een woordvoerder van de vakbond voor de bevoorrechten.

Nog gênanter is dat hij Mejza verdedigde met voorbeelden van ongelukken waarbij andere politici betrokken waren. Zijn logica: als iemand anders een fout maakt, dan kunnen wij dat ook doen. Dit is geen ethiek, het is een kinderachtig principe: "hij deed het ook."

Het hele tafereel – de opstand van jonge parlementsleden, de machteloze toespraak van de clubleider, de wanhopige vergelijkingen – is een miniatuurbeeld van de partij Recht en Rechtvaardigheid (PiS). Een partij die haar morele kompas kwijt is en nu niet eens pretendeert ernaar te streven.

Jarenlang werd Błaszczak beschouwd als een van de 'fatsoenlijke' mannen in het regeringskamp – iemand die geloofde in het dienen van de staat, niet in politieke spelletjes. Vandaag komt hij op voor een man die alles wat nog verdedigbaar was aan de partij in diskrediet brengt. En hij doet dat met de overtuiging dat hij rechtvaardigheid verdedigt.

Dit verhaal is niet zomaar een anekdote over een enkele bijeenkomst van de PiS-fractie. Het is een diagnose van het hele kamp. Als Mariusz Błaszczak – een man die jarenlang werd beschouwd als een symbool van loyaliteit en discipline – vandaag Łukasz Mejza verdedigt, betekent dit dat er in deze partij niets anders meer overblijft dan zelfbehoud.

Want wanneer een politicus niet de wet, maar de wetteloosheid verdedigt, is hij niet langer de bewaker van de orde. Hij is slechts de doodgraver ervan.

Bron:   wiesci24.pl przez Cezary Nowak    język po Polsku